Kolay Bilgiler

Online Faydali Makaleler!

Merhaba Ziyaretçi! Giriş veya kayıt yaparak makale gönderebilirsin!

Buffon Ve Dönüşümcülük

Ekleyen: Ahmet Polatlı RSS kaynağına abone ol | 28 Kasım 2018 | Gösterim:
loading
 
  



Buffon (1707-1788), Linnaeus ile aynı yıl doğdu,ondan daha fazla yaşadı ve birçok konuda ters düştüğü Linnaeus gibi biyolojitarihinin en önemli bilim adamlarından biri oldu. Buffon, yorumlanması en güçbilim adamlarından birisidir; bunun sebeplerinden biri kozmogoniden(evren-doğumdan) hayvan bilimine kadar çok geniş bir alanda ansiklopedikeserler yazmış olmasıdır, diğer bir sebep ise zamanla değişmiş olanfikirlerinin eserlerinde oluşturduğu çelişkilerdir.[207]Buffon, Linnaeus’un taxonomisini birçok yönden eleştirdi ve doğada bireylerinolduğunu, bu şekilde sınıflandırmaların salt zihnin bir ürünü olduğunu söyledi.[208]İki ayrı türün özelliklerini gösteren ara türlerin olmasını, “türlerin” aslındaişimizi kolaylaştıran bir zihin projeksiyonu olduğuna delil gösterdi. “HistoireNaturelle” isimli ansiklopedik eserinin ilk kısımlarında türlerin zihnindışındaki ontolojik gerçekliğini reddeden Buffon, sonraki ciltlerde türlerinontolojik gerçekliğini kabul etti ve bu ciltteki fikirlerini ufakdeğişikliklerle hayatının sonuna kadar muhafaza etti.[209]Buffon’un türleri gerçek varlıklar olarak kabul ettiği zamanki görüşleriLinnaeus’tan farklıdır. Onun “tür” yaklaşımında, Linnaeus’un ve Platon’un“özcü” yaklaşımından daha çok Aristoteles’in yaklaşımına yakın olduğusöylenebilir.[210]O, türleri kabul ettiğinde, bu türlerin sahip olduğu özleri, zihinsel akılyürütmelerle değil; tamamen deneysel ve gözlemsel temelde açıklamaya çalıştığıve özellikle aralarında çiftleşen türlerin oluşturduğu “gen havuzuna” dikkatçekti. Türleri bu gen havuzu ile açıklarken, türlerin değişimlerini özellikleçevresel etkenlere bağladı. Onun özellikle çevrenin değiştirici etkisinevurgusunun, kendisinin tersine türlerin birbirine değiştiğini savunanLamarck’ın ve Darwin’in üzerinde etkili olduğu söylenir.
O, Linnaeus’un cins (genus) başlığı altında topladığıtürlerin, en başta yaratıldığını ve bunlardan melezleşme yoluyla diğer türlerinoluştuğunu söyledi. Melezleşme yoluyla oluşan türler ise baştakimükemmelliklerini kaybediyorlardı. Görülüyor ki Buffon, Linnaeus’dan daha azsayıda kökensel türün başta yaratıldığını ve bu türlerden diğer türlerinoluştuğunu söylemiştir. Buffon’daki kökensel türlerden diğer türlerin değişimile oluşumu bir dejenerasyondur. Dolayısıyla Evrim Teorisi’nin aşağı bir türdenyüksek bir türün doğmasına yol açan ilerleyici bir değişiklik düşüncesiBuffon’a yabancıdır.[211]Buffon’un türler hakkındaki bu düşüncesi termodinamiğin ikinci kanunu olanEntropi’ye benzemektedir. Entropi, evrenin ilk baştaki oluşumundan itibarensürekli düzensizliğe gittiğini ve bu sürecin tersine döndürülemez olduğunusöyler. Buffon’un türleri de, deyim yerindeyse entropiye benzer bir kanununaltında, ancak daha az gelişmiş, daha az mükemmel melez türlerioluşturabilirler ve bu oluşum, türlerin yabancı türlerle üremesininengellenmesiyle kapalı bir sistem içinde kalır.
“Buffon’a göre ilk kökensel türler nasıl oluşmuştur”diye sorulabilir. Buffon, kökensel türlerin “kendiliğinden türeme” ileoluştuğuna inanıyordu. “Kendiliğinden türeme” ile ilgili başlıkta gördüğümüzgibi “kendiliğinden türemenin” olup olamayacağı Buffon’un döneminde tartışılanbir konuydu. Buffon, en kompleks kökensel türün bile “kendiliğinden türeme” ileoluştuğunu kabul etti.[212]Bu kökensel tür, Aristo’nun “form”u gibi iş görüyordu ve türün tümdeğişimlerine ve aldığı şekillere karşın sınırlarını çiziyordu.[213]Buffon, aynı zamanda bir kozmoloji uzmanıydı ve Newton ile Leibniz’in fizikselteorilerinin derin etkisi altındaydı. O, mekanistik bir yaklaşımla evrene vecanlıya ait özellikleri tarife çalışıyordu. Buffon’un “kendiliğinden türeme”yaklaşımında bu noktayı göz önünde bulundurmak ve Diderot ile Lucretius gibi,doğanın, kör ve sürekli deneme ve yanılmalarının sonucunda oluşan bir“kendiliğinden türemeyi” savunmadığını belirtmek gerekir.[214]“Kendiliğinden türemeye” teistler de inandı, fakat Evrim Teorisi ortayakonmadan önce ateistlerin birçoğu bu yaklaşımı Tanrı’nın yaratışının tekalternatifi olarak gördü. Buffon, “kendiliğinden türemeyi” ateist biryaklaşımla kullanmadı ve bu fikrine rahip Needham’ın -önceki kısımlardabelirtilen- deneyini delil olarak gördü.
Buffon, tüm canlıların “ortak atadan” gelmesifikrinden -Evrim Teorisi’nin en temel fikirlerinden biridir- ilk bahsedenkişidir; fakat o, böyle bir fikrin ileri sürülebileceğinden bahsettikten hemensonra, bu durumun neden gerçekleşmediğinin delillerini sıralar. Birincisi,bilinen tarihte hiçbir yeni türün oluştuğu gözlemlenmemiştir. İkincisi,melezlerin (katır gibi) yeni döller vermemesi türlerin arasında aşılmasıimkansız bir sınır oluşturmuştur. Üçüncüsü, iki türün birbirinden oluştuğunusöyleyenler bir sürü ara form göstermek zorundayken bu ara formlar mevcutdeğildir.[215]İlginçtir ki Buffon, Evrim Teorisi’ni, bu tarz bir yaklaşımın mümkün olmadığınıgöstermek için de olsa, yine de ilk ortaya koyan kişi olmuştur. O, bir yönüyleEvrim Teorisi’nin gerçek babası kabul edilebilir; fakat bunu savunanlar, bubabanın, sadece çocuğunu öldürmek için dünyaya getirdiğini söylemekdurumundadırlar. Buffon’un Evrim Teorisi’ne yönelttiği itirazlar hala canlıdırve Evrim Teorisi’ne karşı olan biyologlar ve felsefecilerce -yeni bulgularıneşliğinde- bu itirazların yapılması devam etmektedir.
Buffon, fiziğin -özellikle Newton’un- derin etkisialtındaydı ve fizikteki gelişmelerin biyoloji alanına olan etkisinin iyi birörneğiydi. O, Newton gibi Leibniz’i de okumuştu ve evrensel yasalarınmatematiksel düzenine hayranlık duyuyordu. Canlıların da aynı yasalara tabiolduğunu savunarak[216] bu temel görüşleri gözlemsel, deneysel biyoloji çalışmalarının metodolojisineyerleştirdi ve biyolojinin yanında ekoloji, yerbilimi, kozmogoni gibi konulardada aynı metodolojiyi kullandı.
Buffon, Newton’un takipçisi William Whiston’u(1667-1752) takip ederek yeryüzünün Güneş ile başka bir yıldızın çarpışmasındanoluştuğunu savundu.[217]Newton’un soğuma yasasından yararlanarak yeryüzünün yaşını deneysel biryaklaşımla tespit etmeye çalıştı. Bir dizi demir küre üretti ve bunlarıneredeyse erimiş duruma gelene dek ısıttı ve ayrı yerlerde soğumaya bıraktı;tüm bunların sonucunda yaptığı hesaplarla yeryüzünün yaşının 75000 yılcivarında olduğunu[218]ve yeryüzünün birbirinden farklı yedi evrede oluştuğunu söyledi.[219]Daha evvel gördüğümüz gibi Buffon’dan evvelki yüzyılda Usher’in ortaya koyduğukronoloji adeta Hristiyanlığın resmi öğretisiymişçesine savunulmayabaşlanmıştı. Evrim Teorisi’ne inananlar ile Usher’e inananlar arasındakitartışmada, Buffon’un yeryüzünün yaşı ile ilgili görüşleri Evrim Teorisi’nisavunanları destekler mahiyette olduğu için, Buffon’un bu yönüyle de EvrimTeorisi açısından önemli olduğu savunulur.
Buffon, insanın biyolojik yapısı üzerine de detaylıçalışmalar yaptı; embriyo aşamasından değişik yaşlardaki durumuna kadar insanıinceledi. Özellikle çocuğun dili öğrenmesi ve insanın bilinçli bir varlıkolması üzerinde durdu. İnsanın vücut yapısının hayvanlarla benzer olduğunu,fakat insanlar ile hayvanların mukayese bile edilemeyeceğini savundu.[220]O, etkisi altında kaldığı Descartes gibi, insan için varolmanın ve düşünmeninaynı olduğunu kabul etti. Hayvanların düşünemeyeceği kanaatinde olduğu için isehayvanların ve insanların arasında kapatılamaz bir uçurum bulunduğu veinsanların hayvanlardan türeyemeyeceği sonucuna vardı.[221]Hayvanlar ile insanlar arasında derece değil mahiyet farkı olduğunu söyleyen buyaklaşım da Evrim Teorisi ile tamamen zıt bir konumdadır. Buffon, görüşleriniEvrim Teorisi’ni reddetmek için ortaya koymasına, insanın hayvandan mahiyetfarkıyla ayrıldığını, kökensel türlerin başlangıçtaki yaratılışlarını muhafazaettiklerini ve üreme engeli ile karışmalarının engellendiğini savunmasınakarşın; kökensel türlerden diğer türlerin ürediğini (kökensel türlerin “ortakatalar” olduğunu) savunması ve Dünya’nın yaşı ile ilgili görüşlerinden dolayıEvrim Teorisi’nin hem düşmanı hem de babası olmak gibi iki zıt tanımlama, onuniçin kullanılmıştır.

Yazar: Ahmet Polatlı

Facebookta Paylaş Tweet It Stumbleupon this post This post is delicious !

Makale Kaynağı:
https://www.kolaybilgiler.com/bilim-makaleleri/buffon-ve-donusumculuk.html
Print Article Yazdır  Makaleyi PDF olarak indir PDF Olarak İndir  Makaleyi Gönder Gönder  Sitene Ekle Sitene Ekle  Geribildirim Yazara Geribildirim  Makaleyi Raporla Raporla | Bookmark and Share

İlgili Bilim Makaleleri Abone ol: RSS